Out of the box met je eigen waarden en normen

Waarom kiezen voor de zorg?

http://zin-in-zorg.nl/2014/out-of-the-box-met-je-eigen-waarden-en-normen/Ik was laatst op een training voor verzorgenden, en vroeg  in de pauze waarom de deelnemers voor het werken in de zorg hadden gekozen.  “Nou”, zei de één, “omdat ik graag mensen wil helpen. Ik ben gewoon zorgzaam, het past bij mij”.

“Dat geldt voor mij ook, maar ik vind sommige verzorgenden wel erg zorgzaam en soms ook betuttelend”, reageerde gelijk een andere deelnemer. “Het moet allemaal op hun manier en zoals zij denken dat het hoort.“

Dat is goede zorg!

Er begon een interessante discussie die uiteindelijk ging over wat nou ‘goede’ zorg was. Tuurlijk je hebt de  protocollen  en de organisatie heeft ook haar belang, maar hoe je je taken uiteindelijk uitvoert en wat je daarbij belangrijk vindt, daar bleken de deelnemers  verschillend over te denken.

De opmerking van de deelneemster over “Het moet allemaal op hun manier en zoals zij denken dat het hoort“, bleef me bij. Een belangrijk onderdeel van het zorgvak is toch juist om je in te leven in wat belangrijk is voor de cliënten?  En toch…… in de beslommeringen van alle dag zijn we het zo weer kwijt.

Definities van normen en waarden:

Er zijn verschillende definities voor waarden en normen. Wij gebruiken:

Normen zijn gedragsregels; opvattingen over hoe jij vindt dat mensen zich in bepaalde   situaties wel of niet dienen te gedragen.

Waarden zijn dat wat je hebt meegekregen in je opvoeding en wat je in je leven belangrijk vindt. Een waarde maakt dat je als individu op een bepaalde manier handelt en reageert. Het zijn de fundamenten van waaruit je werkt en wilt leven.

Normen en waarden liggen dus heel dicht bij elkaar, en zijn voor iedereen verschillend.

Als je  in de zorg werkt, dan ben je niet alleen in contact met cliënten, maar ook met hun familie en vrienden. Ook zij brengen  ideeën  mee; hun eigen kijk op het leven en wat zij daarin belangrijk vinden. En inderdaad dat zijn weleens heel andere zaken dan die jij of ik voorop zouden stellen.

Waarden en normen zijn voor iedereen verschillend

Verschil in normen en waarden kunnen zich uiten in heel gewone zaken, zoals:

  • lekker ontbijten in je ochtendjas of juist keurig aangekleed aan tafel
  • een hoogbejaarde bewoner die bij zijn/haar  voornaam wil worden genoemd
  • ’s morgens om zes uur op staan
  • bij familie logeren, ook al woon je op de BOPZ afdeling
  • maar 1x in de week douchen.

Hier gaat het niet om wat jij er van denkt, maar om wat belangrijk is voor diegene die afhankelijk is geworden van onze zorg.

Wat is goede zorg?

http://zin-in-zorg.nl/2014/out-of-the-box-met-je-eigen-waarden-en-normen/Als goed zorgprofessional is het de kunst om af te stemmen op de behoeften van de zorgvrager en diens familie. En je bewust te zijn van eigen waarden en normen en deze niet als standaard zien.

De familie kent de cliënt langer, beter en ook anders dan jij als zorgverlener. Zij hebben hun leven met elkaar opgebouwd en gaan op hun eigen manier met elkaar en de omgeving om. Volgens hun waarden en normen. Familie kan je helpen afstemmen, zij hebben soms jarenlang gezorgd voor vader, moeder of hun kind. Ook al verandert de situatie, de betrokkenheid van familie blijft en ook de waarden en normen veranderen niet.

Zo’n familiesysteem  komt onder druk als vader of moeder naar het verpleeghuis gaat, of wanneer hun kind in een gezinsvervangend tehuis gaat wonen.

Natuurlijk, als familie weet je dat het niet zo zal  blijven als thuis, maar denk je in, hoe fijn zou het zijn om te ervaren dat er ruimte is voor  wat cliënt en familie  belangrijk en plezierig vinden. Ruimte om jezelf te zijn en samen te kijken wat mogelijk is. Als zorgverlener, cliënt en familie hebben we hetzelfde belang: Een leven voor de  cliënt en hun dierbaren die zich goed en vertrouwd voelen.

‘Out of the bo’met eigen waarden en normen

Ik nodig jullie uit om de komende tijd eens te letten op het opzij zetten van je eigen waarden en normen, en echt oog te hebben voor de behoeften van de cliënt en zijn familie. Denk eens ‘out of the box’, als het gaat om je eigen waarden en normen ’

De cliënt en zijn familie blijven met elkaar verbonden, ook al woont moeder, vader of hun kind niet meer thuis. Lees verder hoe je met familie samen de zorg doet voor je cliënt. ‘Zorgen doe je samen’.

Nu heb ik een vraag aan jou. Hoe houd jij rekening met de waarden en normen van de cliënt? We horen graag je ervaringen. Schrijf hieronder je reactie.

Nog geen abonnee? Ontvang direct het nieuwste artikel in je mailbox. Meld je hier aan

2 reacties op “Out of the box met je eigen waarden en normen

  1. Beste Jessie,

    Fijn dat je het een leuke blog vond en bedankt voor je reactie.
    Vaak zijn het zorgprofessionals die reageren op onze E-zine, en dan is een reactie zoals die van jou, vanuit het perspectief van een cliënt een welkome aanvulling! Ik hoop dat andere cliënten je voorbeeld gaan volgen. Het zal de discussie verrijken en het inzicht in elkaars belevingswereld en ervaringen vergroten.

    De voorbeelden die je geeft over hoe jij in het leven staat: geen discriminatie, milieubewust omgaan met afval, zijn ook voor mij belangrijke persoonlijke waarden. Ook ik probeer in mijn dagelijks leven afval te scheiden en ook mijn kinderen hierin mee te nemen. Ook ik streef ernaar mensen te beoordelen op hun gedrag en niet op andere zaken zoals culturele achtergrond, huidskleur, sexe enzovoort. Ik weet zeker dat, als ik van zorg afhankelijk zou zijn, ik moeite zou hebben als mijn zorgverleners hier geen rekening mee zouden houden. Ik denk ook dat het geen onredelijke punten zijn, en niet al te moeilijk om rekening mee te houden. Het gaat naast zorg, immers ook om het welzijn van mensen. Ga je dus zeker niet onzeker voelen hierover!

    Ik vraag me wel af wat er in je zorgplan hierover staat. Want ook in zorgplannen zie je vaak een blad met ‘Typering van de cliënt’ met ruimte voor een beknopte, actuele beschrijving van de persoonlijkheid, eigenwaarden, leefstijl en voorkeuren van de cliënt. In het zorgplan van mijn oud-tante – een lieve, maar ietwat deftige dame – stond duidelijk vermeld dat zij van ‘goede’ manieren hield. Bijvoorbeeld graag met u werd aangesproken, het fijn vond om aan een netjes gedekte tafel te eten, en grof taalgebruik niet waardeerde.

    In je reactie geef je aan dat je de discussie over dit thema mist met andere cliënten. Ik hoop dat je met je reactie op onze E-zine de discussie aanzwengelt. Want wat is er nou mooier dan het delen van ervaringen, samen te kijken wat goed werkt in een dergelijke situatie, wat je zelf eventueel effectiever kan doen in de communicatie met de zorg, of…

    Dus, hierbij een oproep aan andere cliënten, maar ook familie en zorg om mee te doen aan de discussie!

    Wies Vink, Zin-in-Zorg

  2. Leuke blog. Ik lees mee omdat ik zelf cliënt ben. Ik woon zelfstandig maar heb voor de adl-zorg te maken met een team van 20 verschillende verzorgenden die in mijn huis over de vloer komen. Ik kan bevestigen dat ‘rekening houden met de waarden en normen van de cliënt’ enorm belangrijk is. Dit punt kun je trouwens niet los zien van ‘respect tonen voor de leefwijze van de cliënt’.

    Ik leef hier, in mijn huis. In mijn huis wordt niet gediscrimineerd, dat is voor mij een harde eis. Doe je dat wel, dan waarschuw ik dat het niet nog een keer mag gebeuren. Radicaal? Ik denk het niet. Is het mijn recht? Ik denk het wel. Maar jammer genoeg vindt hierover onder cliënten amper discussie plaats, waardoor ik me soms knap onzeker voel over wat ik kan en mag verwachten.

    Voor mij heeft goede zorg alles te maken met die waarden en normen, en het verder kunnen denken dan je neus lang is. Begin met je te realiseren dat een ander anders kan denken (dat geldt ook voor mij als cliënt), dan ben je al een heel eind.

    Voorbeeld: ik ben milieubewust, maar kan dat alleen zijn als de verzorgenden gft-afval in het gft-bakje doen en plastic bij het plastic. Ik vraag daar expliciet om: is dat een grote moeite, is het nodig daar élke keer een opmerking over te maken (dat het onzinnig is, dat ze niet in de afvalverwerking zitten)? Lijkt mij niet, maar sommige verzorgenden kunnen het niet laten… Verder denk ik dat je moet wachten je mening te spuien tot je de cliënt en zijn/haar standpunt een beetje kent. Kijk uit met vloeken (liever gewoon niet doen) en andere dingen waarvan je wéét dat anderen er aanstoot aan kunnen nemen.

    Het zijn maar een paar voorbeelden en mijn waarden en normen zijn even subjectief als die van de verzorgende, maar er is één verschil: jij komt bij mij als ‘gast’ over de vloer, in een huis met eigen waarden en normen. Jij gaat na de verzorging weer naar buiten, ik blijf hier achter in een omgeving die ten allen tijde als een goed zittende jas moet voelen.

    Natuurlijk hoef je je principes niet aan de kant te schuiven voor de cliënt, maar inderdaad een beetje nadenken bij wat je doet en zegt kan geen kwaad!

    Jessie

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *