Compassie Anno nu

compassie

Onlangs een boeiend adviesgesprek gehad met een lid van een identiteitsraad.

Hierin hebben we onder andere stil gestaan bij het verhaal van de Barmhartige Samaritaan.

Over hoe medewerkers en bewoners samenwerken vanuit barmhartigheid en compassie. Een mooi onderwerp voor een nieuwe blog.

Mededogen en barmhartigheid

De afgelopen tijd kwamen termen als ‘compassie, mededogen en barmhartigheid‘ vaak voorbij. Denk aan het vluchtelingendebat, de schrijnende situaties door bezuinigingen in de WMO, maar ook in de wijkgerichte aanpak.

Compassie is een Kernwaarde

In Rotterdam ondertekende burgemeester Aboutaleb het Handvest voor Compassie. Daarmee werd compassie kernwaarde van het gemeentelijk handelen. De Compassieprijs 2016 werd uitgereikt aan het project ‘Heilige Rotterdamse Boontjes’. Een leerwerktraject voor kwetsbare jongeren die werkervaring opdoen in Ookami; een koffiehuis dat in 1 jaar tijd een belangrijke ontmoetingsplek in de wijk is geworden.

De jongeren die deelnemen aan het project worden niet alleen zelf met mededogen en respect benaderd, maar leren ook op die  manier met elkaar en hun klanten om te gaan. Een voorbeeld voor de hele stad, begin van een olievlek in Rotterdam.

Compassie moet je DOEN!

In de zorg is compassie een belangrijke waarde. Mededogen is voor zorgprofessionals meer dan een motivatie of drijfveer. Het is vooral iets wat je moet DOEN!

Mededogen werd in de praktijk vaak vertaald met dienstbaar zijn en zorgen voor. Bij compassie anno NU ligt de focus vooral op zorgen dat: Mensen helpen zichzelf te helpen. hen te stimuleren dat zij zelf de regie over hun leven houden, en daarbij zoveel mogelijk in te spelen op individuele behoeften en wensen.

Compassie anno NU doe je samen

http://zin-in-zorg.nl/2016/compassie-anno-nu/

Compassie anno NU doe je samen; als cliënt en zorgprofessional, maar ook als collega’s onderling. Dit betekent onder andere dat je:

  1. opmerkzaam bent en gericht aandacht geeft
  2. de ander wil begrijpen; open, nieuwsgierig en oordeelvrij
  3. de ondersteuning biedt die de ander nodig heeft
  4. voortbouwt op de kracht en vermogens die al aanwezig zijn bij de ander
  5. actief luistert en het stellen van vragen (welke dan ook) stimuleert

Wil jij of je team ook aan de slag met compassie anno NU? Wil je werken aan je communicatieve vaardigheden (onontbeerlijk voor werken met compassie)? Wil je sparren over het handen en voeten geven aan compassievol werken bij ondersteunend personeel?

Neem dan contact met ons op. We luisteren actief naar je vraag, onderzoeken je behoefte, gaan uit van wat er al is, en komen samen tot iets moois!

Bel met met Wies Vink: 06- 51832505, of mail naar: wvink@zin-in-zorg.nl.

Zes tips om grenzen te stellen

Grenzen stellen, daar zijn we niet goed in

zes-tips-om-grenzen-te-stellen/Grenzen stellen daar zijn wij in de zorg niet erg goed in. Tenslotte werk je in de zorg om er voor een ander te zijn. Een grens stellen past daar ogenschijnlijk niet goed in.

Daarnaast is ook een zorgprofessional niets menselijks vreemd en telt de wens om waardering voor het werk te krijgen en de wens aardig gevonden worden gewoon mee. Daar bovenop komt dan ook nog de huidige rol van de professional, waarin het accent van ‘zorgen voor’ naar voor ‘zorgen dat’ verschuift.

Empoweren en nee zeggen

Niet overnemen en activeren heeft vooral veel te maken met empowerment en het toerusten van cliënten en hun netwerk, maar vraagt tegelijkertijd ook om grenzen stellen en nee zeggen.

Met coaching en training kun je goed werken aan je kennis, vaardigheden en je zelfkennis vergroten die nodig zijn om dit goed te doen.

Wil je gelijk aan de slag? Hier alvast 6  tips om grenzen te stellen, beter worden in grenzen aangeven en nee zeggen.

Zes tips om grenzen te stellen

  1. Als iemand je iets vraagt: Geef niet gelijk antwoord op de vraag, maar neem even tijd om over je antwoord na te denken. Vertel dat je er over na wil denken en er op terugkomt.
  2. Als je boos of ongeduldig bent, maak een afspraak om een en ander op een ander moment te bespreken. Het is heel  gebruikelijk om te zeggen dat je ergens op terug komt. Afhankelijk van de situatie kan dat een half uur of zelfs een week zijn.
  3. Grenzen stellen en nee zeggen kun je oefenen en voorbereiden.
  4. Leef je in, in de ander. Waar komt zijn vraag vandaan en hoe kan je wel helpen? Zeg geen nee, maar herformuleer samen de vraag en verken de opties die wel mogelijk zijn.
  5. Denk er over na dat ook jouw tijd en energie waardevol zijn.
  6. Laat je niet om de tuin leiden door complimenten, die bedoeld zijn om jou over je grenzen heen te laten gaan. Bijvoorbeeld ‘Jij bent de enige die dat echt goed kan.’

Blijf een waardevol mens

zes-tips-om-grenzen-te-stellen/Ga de uitdaging aan, stel je grenzen op de juiste manier en zeg vaker nee! Zo behoud je meer je eigenwaarde en blijf je voor jezelf en anderen een waarde(n)vol mens (ook als zorgverlener :-).

Wil jij leren grenzen stellen en hier samen met het team aan de slag gaan?

Vraag dan informatie aan over onze training ‘Prettig assertief’: http://zin-in-zorg.nl/training-prettig-assertief/

Of neem contact op met Wies Vink, 06- 51832505, wvink@zin-in-zorg.nl voor coachingsvragen en training op maat.

Out of the box met je eigen waarden en normen

Waarom kiezen voor de zorg?

http://zin-in-zorg.nl/2014/out-of-the-box-met-je-eigen-waarden-en-normen/Ik was laatst op een training voor verzorgenden, en vroeg  in de pauze waarom de deelnemers voor het werken in de zorg hadden gekozen.  “Nou”, zei de één, “omdat ik graag mensen wil helpen. Ik ben gewoon zorgzaam, het past bij mij”.

“Dat geldt voor mij ook, maar ik vind sommige verzorgenden wel erg zorgzaam en soms ook betuttelend”, reageerde gelijk een andere deelnemer. “Het moet allemaal op hun manier en zoals zij denken dat het hoort.“

Dat is goede zorg!

Er begon een interessante discussie die uiteindelijk ging over wat nou ‘goede’ zorg was. Tuurlijk je hebt de  protocollen  en de organisatie heeft ook haar belang, maar hoe je je taken uiteindelijk uitvoert en wat je daarbij belangrijk vindt, daar bleken de deelnemers  verschillend over te denken.

De opmerking van de deelneemster over “Het moet allemaal op hun manier en zoals zij denken dat het hoort“, bleef me bij. Een belangrijk onderdeel van het zorgvak is toch juist om je in te leven in wat belangrijk is voor de cliënten?  En toch…… in de beslommeringen van alle dag zijn we het zo weer kwijt.

Definities van normen en waarden:

Er zijn verschillende definities voor waarden en normen. Wij gebruiken:

Normen zijn gedragsregels; opvattingen over hoe jij vindt dat mensen zich in bepaalde   situaties wel of niet dienen te gedragen.

Waarden zijn dat wat je hebt meegekregen in je opvoeding en wat je in je leven belangrijk vindt. Een waarde maakt dat je als individu op een bepaalde manier handelt en reageert. Het zijn de fundamenten van waaruit je werkt en wilt leven.

Normen en waarden liggen dus heel dicht bij elkaar, en zijn voor iedereen verschillend.

Als je  in de zorg werkt, dan ben je niet alleen in contact met cliënten, maar ook met hun familie en vrienden. Ook zij brengen  ideeën  mee; hun eigen kijk op het leven en wat zij daarin belangrijk vinden. En inderdaad dat zijn weleens heel andere zaken dan die jij of ik voorop zouden stellen.

Waarden en normen zijn voor iedereen verschillend

Verschil in normen en waarden kunnen zich uiten in heel gewone zaken, zoals:

  • lekker ontbijten in je ochtendjas of juist keurig aangekleed aan tafel
  • een hoogbejaarde bewoner die bij zijn/haar  voornaam wil worden genoemd
  • ’s morgens om zes uur op staan
  • bij familie logeren, ook al woon je op de BOPZ afdeling
  • maar 1x in de week douchen.

Hier gaat het niet om wat jij er van denkt, maar om wat belangrijk is voor diegene die afhankelijk is geworden van onze zorg.

Wat is goede zorg?

http://zin-in-zorg.nl/2014/out-of-the-box-met-je-eigen-waarden-en-normen/Als goed zorgprofessional is het de kunst om af te stemmen op de behoeften van de zorgvrager en diens familie. En je bewust te zijn van eigen waarden en normen en deze niet als standaard zien.

De familie kent de cliënt langer, beter en ook anders dan jij als zorgverlener. Zij hebben hun leven met elkaar opgebouwd en gaan op hun eigen manier met elkaar en de omgeving om. Volgens hun waarden en normen. Familie kan je helpen afstemmen, zij hebben soms jarenlang gezorgd voor vader, moeder of hun kind. Ook al verandert de situatie, de betrokkenheid van familie blijft en ook de waarden en normen veranderen niet.

Zo’n familiesysteem  komt onder druk als vader of moeder naar het verpleeghuis gaat, of wanneer hun kind in een gezinsvervangend tehuis gaat wonen.

Natuurlijk, als familie weet je dat het niet zo zal  blijven als thuis, maar denk je in, hoe fijn zou het zijn om te ervaren dat er ruimte is voor  wat cliënt en familie  belangrijk en plezierig vinden. Ruimte om jezelf te zijn en samen te kijken wat mogelijk is. Als zorgverlener, cliënt en familie hebben we hetzelfde belang: Een leven voor de  cliënt en hun dierbaren die zich goed en vertrouwd voelen.

‘Out of the bo’met eigen waarden en normen

Ik nodig jullie uit om de komende tijd eens te letten op het opzij zetten van je eigen waarden en normen, en echt oog te hebben voor de behoeften van de cliënt en zijn familie. Denk eens ‘out of the box’, als het gaat om je eigen waarden en normen ’

De cliënt en zijn familie blijven met elkaar verbonden, ook al woont moeder, vader of hun kind niet meer thuis. Lees verder hoe je met familie samen de zorg doet voor je cliënt. ‘Zorgen doe je samen’.

Nu heb ik een vraag aan jou. Hoe houd jij rekening met de waarden en normen van de cliënt? We horen graag je ervaringen. Schrijf hieronder je reactie.

Nog geen abonnee? Ontvang direct het nieuwste artikel in je mailbox. Meld je hier aan

Hoe ga je om met lastige mensen deel 3 maak gebruik van positionering

Als klein meisje liep ik graag op mijn moeders schoenen met hakken. Geweldig vond ik dat: ik voelde me groot en een moeder(tje). Ik besefte het toen niet, maar stond toen ook al even in de schoenen van een ander. Die van mijn moeder destijds. Figuurlijk gezien staan we vaker in de schoenen van een ander en doen we dat ook in ons vak. Hoe vaak doe je dat eigenlijk? Wanneer wel en wanneer bij voorkeur niet? Lees hier het derde deel van de serie: Hoe ga je om met lastige mensen deel 3 – Maak gebruik van positionering.

Welke positie is nu het beste?

hoe-ga-je-om-met-lastige-mensen-deel-3Wanneer je in de schoenen van een ander staat… dan geeft dat een ander perspectief aan een situatie. Het is maar net vanuit welke kant je tegen een situatie aankijkt. Wat is dan eigenlijk het beste perspectief? De beste positie voor je communicatie?

Hoe ga je om met lastige mensen? Maak gebruik van positionering

Je kunt reflecteren op een voor jou lastige relatie of situatie en deze vanuit verschillende invalshoeken bekijken: vanuit je eigen invalshoek, vanuit die van de ander en vanuit een observerende rol. In NLP worden die invalshoeken waarnemingsposities genoemd. Zie voor de betekenissen het artikel over de 3 waarnemingsposities. Welke positie is nu het beste?

Op je werk in de zorg, met klanten, collega’s en leidinggevenden zal je waarschijnlijk het grootste deel van je tijd in je eigen schoenen staan. Je handelt vanuit je eigen professionaliteit en mens zijn.

Reflecteren op je eigen handelen maakt vanzelfsprekend deel uit van ons zorgvak. Dus wissel je, als het goed is, regelmatig van positie. Voorbeelden hiervan zijn: Je inleven in iemand anders, zijn belevingswereld, zijn manier van doen, zijn beleving van de situatie en zijn motieven om iets wel of niet te doen. Als zorgprofessional kun je niet zonder deze vaardigheid.

Het herkennen vanuit welke positie je kijkt en waarneemt kan nuttig zijn, vooral omdat je verplaatsen in de belevingswereld van je klant, collega of leidinggevende jou kan helpen om met bepaalde mensen of lastige situaties om te gaan en daarin professioneel te handelen.

Hieronder een aantal voorbeelden waar je in een bepaalde positie van kan profiteren en van situaties waarin dat minder waardevol is.

De invloed van verschillende ‘waarnemings’posities:
1e, 2e en 3e positie

Wanneer is het nuttig om tijd aan één positie te besteden? Mogelijke gevolgen van te veel tijd in één positie

 

Eerste positie Als je je eigen resultaten en doelen wilt opstellen en wanneer je assertief wilt zijn. Je houdt te weinig rekening met de ideeën en gevoelens van anderen.
Tweede positie Wanneer je het gedrag en de gevoelens van anderen wilt (leren) begrijpen. Je leeft je in en ervaart wat de ander voelt, ziet en hoort; je voldoet aan zijn behoeften. Je gaat voorbij aan je eigen behoeften. Je bent sub assertief.
Derde positie Wanneer je objectief de situatie wilt bekijken, wat er aan de hand is, en emoties bij je beslissing wilt vermijden. Je bent een toeschouwer. Je krijgt oog voor de behoeften van beide partijen. Doe je dit zonder compassie, dan beschouwen anderen je sneller als emotieloos of onverschillig.

* Nog even de inhoud van de 3 waarnemingsposities opfrissen? Klik hier

In wiens schoenen sta jij?

hoe-ga-je-om-met-lastige-mensen-deel-3Denk de komende week na over de gesprekken en discussies die je met klanten en collega’s op het werk voerde. Ga na welke waarnemingspositie je het minst inneemt. Vraag jezelf het volgende af:

  1. Breng ik veel tijd door in de eerste positie, sta ik meestal in mijn eigen schoenen? En houd ik me hoofdzakelijk bezig met mijn eigen wensen en belangen?
  2. Breng ik veel tijd door met meeleven met anderen en me in te denken hoe het voor ze is? Sta ik vaker in de schoenen van een ander?
  3. Kijk ik vanaf een afstand? Ben ik een toeschouwer in die situaties? Neem ik de interactie waar tussen mezelf en de ander als ik er vanaf een afstandje naar kijk? Denk ik objectief over de dingen na?

Oefen in de praktijk de waarnemingsposities

Oefen de komende twee weken met het afwisselen van je vertrouwde positie met een minder vertrouwde positie, zodat je vaardiger wordt in het schakelen van waarnemingspositie. Je wordt meer flexibel in je gedrag in het omgaan met lastige mensen. Elke positie kent voor- en nadelen. Veel succes.

Meer oefenen?

Wil je meer weten over onze trainingen, leren hoe je deze techniek te integreren in communicatie met cliënten, collega’s en leidingegevende? Neem contact op met Wies Vink, 06 51832505, mailen kan ook naar wvink@zin-in-zorg.nl

Bron: NLP op het werk van Lynne Cooper.

Dit artikel is de derde van de serie ‘Hoe ga je om met lastige mensen?’
Deel 1 uit de serie kun je hier lezen.
Hier Hoe ga je om met lastige mensen deel 2 – over de 3 waarnemingsposities.

PS Lastige mensen bestaan niet. Wij zelf zijn het die het lastig vinden om met bepaald gedrag om te gaan, is mijn overtuiging 😉

Hoe ga je om met lastige mensen deel 2

In de schoenen van een ander staan – Hoe doe je dat?

hoe-ga-je-om-met-lastige-mensen-deel-2/In een eerder artikel over “Hoe ga je om met lastige mensen? schreef ik dat het goed werkt om eens in de schoenen van een ander te gaan staan; je eens te verplaatsen. In dit artikel “Hoe ga je om met lastige mensen deel 2” ga ik hier verder op in: In de schoenen van een ander staan: Hoe doe je dit?

In gesprekken hoor ik vaak praten over lastige mensen. Maar in wezen klopt dat natuurlijk niet. Wanneer mensen gedrag vertonen waar we zelf moeite mee hebben, zegt dat iets over onszelf, ons gedrag en onze communicatie. Om verandering aan te brengen in een voor jou lastige relatie zul je dus iets anders moeten doen. Zelf verantwoordelijkheid nemen en iets anders aan mijn communicatie en gedrag doen om mijn doel te bereiken. Vaak blijkt dat in de praktijk een gezamenlijk doel te zijn.

Hoe ga je om met lastige mensen – deel 2

Subtiele veranderingen in je eigen communicatie en gedrag kunnen een vastgelopen relatie losser maken. Wanneer je graag meer inzicht of informatie wilt over jezelf en de ander in de relatie, kun je goed gebruik maken van de waarnemingsposities.

Je kunt drie verschillende posities innemen om de situatie te bekijken en ervaren. Door vanuit deze verschillende posities naar een situatie te kijken, te luisteren en te ervaren kun je dingen ontdekken die je je daarvoor niet bewust was. In NLP worden dat de eerste, tweede en derde positie genoemd.

De 3 waarnemingsposities:

  • De eerste positie, vanuit jezelf
  • De tweede positie, vanuit de ander
  • De derde positie, vanuit de observerende positie (ook wel meta genoemd).
hoe-ga-je-om-met-lastige-mensen-deel-2/

Bron: NLP op het werk van Lynne Cooper

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

In de eerste positie bekijk je alles met eigen ogen, hoor je alles met je eigen oren en heb je je eigen gevoelens. Je staat in deze positie dus in je eigen schoenen. In dit geval gaat het om jouw gedachten, jouw zorgen, jouw waarden en jouw overtuigingen die bepalen wat jij denkt, zegt of doet.

In de tweede positie kruip je in de huid van een ander. Je denkt, voelt, doet, ziet, hoort, ruikt en proeft alsof je volledig de ander bent. Je wordt a.h.w. even de ander, je leeft je volledig in in de ander. Empathie dus…

Mij valt steeds weer op dat wanneer ik oprecht in de schoenen van de ander ga staan, het gedrag in de tweede positie helemaal normaal vindt. Ook al vind ik dat in de eerste positie moeilijk, lastig, vreemd…etc.

hoe-ga-je-om-met-lastige-mensen-deel-2/

3 waarnemingsposities

In de derde positie bekijk je de situatie van jullie beiden alsof je een onafhankelijke buitenstaander bent, vanaf een afstandje dus. Je bent op geen enkele manier persoonlijk bij die situatie betrokken.

Van hieruit kun je jezelf in de eerste positie zien en horen, evenals de andere persoon in de tweede positie. Vanuit deze positie merk je op wat er aan de hand is en denk je objectief over de dingen na.

Als je in staat bent om tussen deze posities doelbewust heen en weer te schakelen, geeft dat je informatie over wat je vervolgens kunt doen en zeggen. In veel zakelijke communicatie is dit een waardevolle vaardigheid.

Voorbeelden uit de praktijk

  • Een bespreking over de inzet van het netwerk van de cliënt is vastgelopen. Vanuit je rol van verpleegkundige wil je dat de cliënt zijn netwerk inschakelt voor een deel van de zorgvraag, maar de cliënt wil dat niet en vindt dat daar de zorg voor moet komen. Door de derde positie in te nemen ga je zien wat er bij beiden speelt. Je eigen gedrag kun je veranderen voor een ander resultaat.
  • Eisende klant. Stel je een cliënt voor die in zorg komt en eist dat zij ‘op haar gekozen tijd’ geholpen wil worden. Door in de tweede positie te gaan staan krijg je inzicht wat de behoefte van de cliënt is.
  • Omgaan met klachten van collega’s. Vaak klagen collega’s en worden emotioneel, bijvoorbeeld over de veranderingen die de organisatie doorvoert. Stap eens in positie twee en drie. Wat merk je op?
  • Een team dat rekening houdt met elkaars behoeften en gezichtspunten zal meer productief zijn en meer werkplezier ervaren. Welke posities worden hier ingenomen voor dit resultaat?

In een derde artikel: Wat is het beste perspectief? En wat zijn de gevolgen?

Positieve en open communicatie een absolute must voor de zorg

communicatie 1 bij art positieve en open commUit onze training ‘Betere communicatie is betere zorg’ blijkt steeds weer dat scholing in beter communiceren ook betere zorg en meer werkplezier oplevert. Het is belangrijk om je in communicatieverbetering en de effecten van je eigen gedrag en dat van de ander te verdiepen. Betere zorg met minder moeite en meer plezier.

Wat gebeurt er tussen mensen als zij communiceren?

In de ontmoeting met elkaar geven mensen altijd informatie door, over zichzelf, over elkaar en over de wijze waarop men met elkaar om wil gaan en wat ze willen bereiken.

Het belangrijkste uitgangspunt vanuit de communicatietheorie van bekende auteur Paul Watzlawick: Alle gedrag is communicatie.

Het is onmogelijk om NIET te communiceren.

Iedere vorm van gedrag heeft altijd invloed op een ander. Gedrag is wat je ziet, het is onze ‘buitenkant’. Gedrag gaat over al onze uitspraken, onze houding, mimiek, intonatie, …

Bijvoorbeeld: De arts achter zijn bureau kijkt de patiënt niet aan en is steeds geconcentreerd op de PC. Hierdoor kan de patiënt van alles denken: ‘Ik ben niet belangrijk?’, ‘Luistert hij wel wat ik zeg?’ tot en met ‘De dokter moet mij slecht nieuws gaan vertellen..’.

Was dat de bedoeling van deze dokter?

De bedoeling zit vaak aan onze binnenkant en kan er heel anders uitkomen of overkomen dan we zelf denken. Het effect van de dokters houding en de bedoeling hebben in dit voorbeeld niet veel meer met elkaar met elkaar te maken. De echte reden? Het spreekuur was uitgelopen en ze wilde de mensen niet laten wachten. Terwijl de patiënt ging zitten, startte zij het dossier op en nam de laatste informatie door. Het effect op de patiënt zorgde voor onzekerheid en misverstanden, waardoor het consult nog eens 10 minuten uitliep. Positieve en open communicatie een absolute must voor de zorg. Zodat je tijd bespaart en meer tevreden het gesprek afsluit.

Positieve en open communicatie een absolute must voor de zorg

5 tips voor een positieve en open communicatie:

Tip 1:   Omdat je het goed bedoelt wil dat niet zeggen dat het goed overkomt.

Tip 2:   Luister meer en praat minder.

Tip 3:   Neem de tijd! Haastige communicatie zorgt voor onnodige werkdruk, stress en misverstanden.

Tip 4:   Stel open vragen: Wat kan ik voor u betekenen? Waarmee kunnen we u helpen?

Tip 5:   Geef veel complimenten en positieve feedback, vanuit deze positieve aanpak worden ook de verbeterpunten veel beter bespreekbaar.

Deze en andere E-zines-in-zorg zijn natuurlijk maar een voorproefje van wat wij als Zin-in-Zorg organisatie, teams en individuele medewerkers te bieden hebben.

Investeren in communicatie is investeren in kwaliteit? Wat kunnen wij voor jullie betekenen?

Neem contact met Wies Vink op om hier eens over door te praten wvink@zin-in-zorg.nl of 06 – 51832505. We horen graag van jullie en hebben nu al zin in om bij te dragen en mee te werken.

Alvast wat meer lezen over de mogelijkheden bij Zin-in-Zorg?

Zin-in-Zorg Delft – Contact – KvK 27309830

Actief luisteren

Over verbale communicatie


luisteren close-up-18753_640“Luister je wel?” Ik vraag het als ik mijn partner iets vertel. “Je reageert niet, heb je wel gehoord wat ik zei? Ja, ja, ik luister wel …”. Ook op het werk hoor je het mensen zeggen! Mensen doen niks verkeerd. Ze onderbreken je verhaal niet, lopen niet weg, de telefoon is geen spelbreker en toch voel je dat er niet geluisterd wordt. Waarom weet je dat er niet naar je geluisterd wordt?

Luisteren met aandacht

Aandachtig luisteren is zichtbaar en voelbaar wanneer je iemand met aandacht aankijkt en een luisterende houding aanneemt. Wees stil en houd je mond even. Een valkuil is dat je in gedachten al bezig bent met een antwoord of reactie op moment dat iemand aan het vertellen is. Dat is geen luisteren. Als je echt luistert, ben je stil van binnen en is er ruimte voor de ander om te vertellen zonder dat je antwoord hoeft te geven. En dat brengt rust.

Actief luisteren

Degene die vertelt, wil ervaren en voelen dat de luisteraar op hem gericht is en hem begrijpt. Hoe ‘doe’ je actief luisteren? Door:

  • vragen stellen die belangstelling verraden;
  • open vragen die richting geven;
  • samenvatten om te laten merken dat je de verteller begrijpt;
  • gevoelsreacties weergeven.

Belangstellende vragen

luisteren compassion-857747__180Zowel in werk als privé is het belangrijk effectieve vragen te stellen. Thuis bijvoorbeeld aan tafel over dagelijkse belevenissen, in een gesprek met een vriendin die het moeilijk heeft, een praatje met je buren over de heg.

In je werk is de aanwezigheid of het ontbreken van deze vaardigheid essentieel. De eerste vraag die je stelt is al van belang. Hij moet relevant zijn, goed te beantwoorden en interesse verraden.

Relevante en belangstellende vragen sluiten aan bij datgene waarvan je weet dat ze voor de ander van betekenis zijn. Als een cliënt zich zorgen maakt over de uitslag van een onderzoek die hij van de arts op maandag gaat krijgen, dan gaat je vraag dinsdag natuurlijk over de uitslag. Je sluit aan bij zijn beleving, bij zijn manier van denken, voelen en beleven.

Als je de ander niet kent, kun je aansluiten bij wat je van tevoren te weten bent gekomen: iemands werk, ziekte, familie of hobby’s. Weet je niets van iemand, kun je via open en gesloten vragen makkelijk contact maken.

Open vragen die richting geven

Goede vragen zijn open en geven richting. Ze kunnen niet met alleen ‘ja’ of ‘nee’ worden beantwoord. Ze beginnen met: ‘hoe’, ‘wat vind je van …?’, ‘waarom’, ‘op welke manier …?’ of ‘vertel eens over …?’ In open vragen ligt het gewenste of verwachte antwoord niet vast. Een open vraag die richting geeft is bijvoorbeeld: ‘Hoe was dat gesprek waar je zo over inzat?’ is veel beter.

Op gesloten vragen vragen krijg je meestal een antwoord van één of twee woorden bijvoorbeeld: ‘Bent u bij de arts geweest?’ of ‘Hoe laat zal ik morgenochtend komen: om half acht of om zeven uur?

Samenvatten

Een goede samenvatting pakt de essentie, is kort, in eigen woorden en vragend van toon. Door de vragende vorm nodig je de ander uit te corrigeren als je ernaast zit. Het is niet erg als jouw samenvatting niet helemaal juist is. De ander zal direct aanvullen wat ontbreekt. Dat je er de moeite voor doet, wordt op zich al gewaardeerd.

Gevoelsreacties

Gevoelsreacties als aanvulling op belangstellende vragen en goede samenvattingen, zijn een aanmoediging, om uitvoeriger te vertellen. In bovenstaand voorbeeld wanneer de cliënt kan vertellen en de uitslag is goed, is een reactie als : “Wat ben ik blij voor u!

Actief luisteren is (hard) werken met je hart. Wie dat over heeft voor zijn persoonlijke en professionele relaties, krijgt veel terug. Aandacht is een groot cadeau.

Ook deze artikelen kunnen interessant voor je zijn:
Als je goed luistert hoor je meer>
– Belevingsgericht zorgen en communiceren is werken en groeien vanuit je eigen vak>
– Ezelsbruggetjes voor goede communicatie>

Zin-in-Zorg – Contact – www.zin-in-zorg.nl

Hoe pak ik mijn werkstress aan?

Soms ben ik mijn eigen coach en pak ik mijn eigen werkstress aan.

pixa stress ache-19005__180
stress clerk-18915__180stress-391654__180Een paar keer per jaar is het zover: ik heb last van teveel stress op het werk. Soms komt het door samenwerking, maar vaak vooral omdat ik in mijn enthousiasme weer teveel werk heb aangenomen. Werk wat niet altijd zo vlot verloopt als ik bij het schrijven van de offerte had bedacht.

Maar ja… als je ergens aan begint dan moet je het ook afmaken. Vastbesloten zet ik door en dan komt de weerslag. En dan moet ik  toegeven dat ik te veel last heb van werkstress. En ondanks mijn gemopper over de vertragingen in het werk – natuurlijk veroorzaakt door anderen 😉 – , weet ik de uitweg al. Er is maar één iemand die de situatie kan veranderen. Dat ben ik zelf.

Deze week was het weer zover, teveel, te druk en een hoop ergernissen. Het toeval wil ook nog dat het mijn ‘beurt’ is om de E-zine-in-Zorg te schrijven.

Vandaar dat ik het onderwerp werkstress koos als onderwerp en de aanpak die mij daarbij het beste helpt.

Hoe pak ik mijn werkstress aan?

Wat zijn mijn uitgangspunten?

  • Ik ben zelf verantwoordelijk voor het verbeteren van mijn situatie.
  • Stress is geen excuus om mijn werk niet goed te doen.
  • Ik ga in gesprek met de mensen om me heen over het werk, wat er goed gaat en wat er beter kan.
  • Ik reorganiseer mijn werk en stel prioriteiten.
  • Ik oefen weer heel hard met NEE zeggen en breng het ook weer vaker in de praktijk.

Daarnaast, en dat is eigenlijk het allerbelangrijkste, weet ik dat ik door al die werkdruk en werkstress veel negatieve gedachten krijg en die vaak ook uitstraal naar anderen. De kwaliteit van mijn communicatie gaat achteruit, waardoor ik anderen ergernis geef, de stress toeneemt en mijn effectiviteit vermindert.

pixa brooms-57256__180
Dus … een paar keer per jaar de bezem door mijn eigen houding en werkdruk. Af en toe ben ik dus mijn eigen coach en pak ik mijn werkstress aan. Echt, het werkt prima.

Want nadat ik afgelopen maandag besloot om grote schoonmaak te houden:

  • Deelde ik mijn werk zo in, dat ik het komende weekeinde echt vrij ben.
  • Ben ik blij aan het einde van een drukke dag, dat ik mijn planning van die dag heb gehaald. En denk ik minder over het werk van morgen.
  • Heb ik een extra collega uit het netwerk gevraagd om mij te ondersteunen bij het werk.
  • Maakte ik een lijstje over moeizame zaken in mijn werk, wat het me kostte en wat het me bracht. Na aanvankelijke schrik over veel te veel ‘brengen’, kwam natuurlijk het besef dat ik dan ook zelf moet ‘halen’. Een idee wat mij nu al enorme ruimte geeft.
  • Mopperen en negativiteit is uit mijn woordenboek geschrapt, al beet ik af en toe het puntje van mijn tong af.
  • Af en toe ben ik dus mijn eigen coach en volgens mij met succes. Natuurlijk met dank aan de coaches uit het verleden die mij leerden dat ik zelf aan het roer sta, dat bij nee zeggen de wereld niet vergaat en dat afscheid nemen van gewoontes niet het einde van de wereld betekent.

Wil jij ook leren om zelf om te gaan met stress en negativiteit en jezelf met een positieve instelling en effectief gedrag herwinnen?
Denk dan eens aan: Een coach van Zin-in-Zorg –> meer informatie>

Ook het versterken van je eigen vaardigheden en die van je collega’s is een enorme steun in de rug om de werkstress weer beter aan te kunnen en vooral te verminderen.

Nog meer zin om je verder te ontwikkelen? Denk dan eens onze trainingen:

Meer informatie? Neem dan contact op met Wies Vink: wvink@zin-in-zorg.nl 06-51832505

Nog geen abonnee? Ontvang direct het nieuwste artikel in je mailbox. Meld je hier aan>.

Zin-in-Zorg – Contact  www.zin-in-zorg.nl 

Als je goed luistert hoor je meer

Goed luisteren om elkaar te begrijpen

als-je-goed-luistert-hoor-je-meerLuisteren is altijd van belang, zeker ook bij overleg tussen cliënt en zorgprofessional en in een werkoverleg tussen zorgverleners van een team.

Overal waar verschillende belangen en gezichtspunten een rol spelen, is luisteren van grote waarde.

Verschillende belangen?

Een cliënt en een zorgprofessional delen toch hetzelfde belang? Collega’s van een team hebben toch een gezamenlijk doel?

De bedoeling van beiden is toch om de zorg goed te laten verlopen en dat in gezamenlijk overleg en goede samenwerking? Dat klopt, er is veel gemeenschappelijk belang, maar er zijn verschillende invalshoeken hoe men de oplossing ziet.

In overleggen waar een zorgverlener en een zorgvrager de aanpak bespreken, of collega’s met elkaar de taken evalueren is goed luisteren essentieel. De reden om goed te luisteren is heel eenvoudig: Iedereen heeft een eigen kijk op de werkelijkheid, iedereen legt een begrip uit op een andere manier. Als je goed luistert hoor je meer.

Zelden wordt dezelfde uitleg aan eenzelfde begrip gegeven

Probeer het maar eens uit met verschillende mensen in je omgeving en het liefst op verschillende niveaus.

Vraag maar eens wat iemand bedoelt met: Wat betekent voor u goede zorg? Wat betekent je flexibel opstellen over je contracturen? Wat houdt dat in? Wat verwacht men van mij?

Samenvatten in je eigen woorden

als-je-goed-luistert-hoor-je-meerWat kun je dan het beste doen om zeker te weten of je ‘gehoord‘ en ‘begrepen‘ hebt wat de ander bedoelt? Door in je eigen woorden samen te vatten wat de ander heeft gezegd.

Reageert de ander instemmend? Je gesprekspartner zal je zeker corrigeren als er een verschil in begrip is. Daarnaast is luisteren een vorm van aandacht geven, juist ook als er niet direct een oplossing voor handen is. Je gekend en gezien voelen is een niet te onderschatten resultaat voor de kwaliteit van zorg.

Als je goed luister hoor je meer…

Als je goed luistert, wordt een overleg constructief en zal  tot mooie resultaten leiden. Als je goed luistert, voel je de energie tintelen. Niet voor niets was laatst op het congres van de inspectie voor de gezondheidszorg te horen:

‘Een zorgverlener die luistert is effectiever en efficiënter.
Een patiënt waarnaar geluisterd wordt is gelukkiger en tevredener.’

Luisteren is onderdeel van je communicatie en van je professionaliteit. Willen jullie hier beter in worden of de vaardigheden eens opfrissen? Lees dan hier verder over Betere communicatie is betere zorg en/of neem contact op met Wies Vink wvink@zin-in-zorg.nl 06-51832505

Nog geen abonnee? Ontvang direct het nieuwste artikel in je mailbox. Meld je hier aan.

Zin-in-Zorg – Contact  www.zin-in-zorg.nl 

5 tips bij het stellen van open vragen

tijd-nemen-5-tips-bij-het-stellen-van-open-vragenVraag- en belevingsgerichte zorg vinden we belangrijk. Aansluiten bij wat de cliënt wil en daarop verder gaan is van groot belang. Om hier echt invulling aan te geven, heb je informatie nodig van jouw cliënt en zijn/haar mantelzorger.

Door open vragen te stellen creëer je ruimte voor de inbreng van je cliënt. Open vragen stellen is een noodzakelijke vaardigheid om goede zorg te kunnen leveren. 

Hoe zit het ook alweer?

Een open vraag  begint altijd met één van de volgende woorden:

  • Wie
  • Wat
  • Waar
  • Wanneer
  • Hoe

Als je met één van de bovenstaande vraagwoorden begint, kan er niet met ‘ja’ of nee’ worden geantwoord.

Zorg dat je tijd hebt om naar het antwoord te luisteren. Anders is er geen ruimte voor de inbreng van de ander. Een vraag kan immers ook weer andere vragen oproepen, of het begin zijn van een gesprek.

Neem-de-tijd-5-tips-bij-het-stellen-van-open-vragenAls je de vraag gesteld hebt, zwijg je minstens vijf seconden. Geef de ander de tijd en ga de tijd niet volpraten! Komt er weinig terug van de cliënt, stel de vraag dan nog een keer.

Meestal komt er dan wel een uitspraak waarop je kunt doorvragen. Als je een compleet en duidelijk antwoord hebt, vat je samen wat de ander heeft gezegd in je eigen woorden en vraagt of de samenvatting klopt.

5 Tips bij het stellen van Open Vragen

  1. Bondig
    Een goede open vraag is een overzichtelijke, eenduidige vraag. “Hoe laat wilt u uw persoonlijke verzorging hebben?” Niet teveel uitweiden met uitleg, zoals: “U gaat natuurlijk naar dagbesteding, dus het is belangrijk dat we op tijd komen”. Of: “Bent u geen ochtendmens en wordt dat te vroeg voor u? We kunnen natuurlijk ook ’s avonds komen?” De cliënt wordt zo niet uitgenodigd een eigen antwoord te geven en/of raakt de draad kwijt.
  2. Geen oordeel geven
    Een open vraag beginnen met ‘Wat vindt u van…’,  is een goede manier om zoveel mogelijk informatie van de ander te krijgen over zijn mening en beleving. Bijvoorbeeld over de invulling en organisatie van de zorg en begeleiding. De cliënt kan zijn of haar ideeën en beleving vrijuit kenbaar maken. Je krijgt zo inzicht in de gevoelens en wensen van je gesprekspartners.In “Wat vindt u” zit helemaal geen sturing vanuit jezelf, geen enkele suggestie, beperking of richting. Je bent daardoor neutraal. In het antwoord kan de ander zichzelf laten zien, zonder dat je stuurt.
  3. ‘Waarom’ vermijden
    “Waarom” is een heel bekend vraagwoord, maar hoort niet thuis in het rijtje voor open vragen. Het is bijna onmogelijk om een ‘Waarom’ vraag zonder oordeel te stellen. Waarom komt snel over als een verwijt. Vraag dan bijvoorbeeld: Hoe bent u op dit idee gekomen? Wat zijn voor u belangrijke redenen om persoonlijke verzorging aan te vragen?
  4. Neem de tijd en straal dat ook uit
    Een gehaaste indruk zorgt ervoor dat de cliënt zich niet vrijuit voelt om te spreken, waardoor afspraken of contact niet tot volle tevredenheid verlopen en dit op een ander moment tot uiting komt. Door haast en te weinig aandacht duurt een gesprek vaak onnodig lang.
  5. Gebruik de juiste lichaamstaal
    Wat we in de drukte van alle dag weleens vergeten is op onze non-verbale communnicatie te letten. Aan je houding ziet de ander of je echt interesse en aandacht hebt. Kijk de anderen aan en kijk niet naar je papier of de klok. Een haastige indruk zorgt er voor dat de juiste informatie niet op tafel komt en veroorzaakt tijdsdruk en stress op een ander moment.

Veel succes, want een goede open vraag is extra kwaliteit voor zorg en begeleiding.

Verder leren over communicatie in de zorg?

Goede communicatie zorgt voor meer kwaliteit en minder werkdruk. Neem dan contact op met Wies Vink wvink@zin-in-zorg of 06-51832505

Interessante trainingen:

Ook het nieuwste artikel ontvangen? Meld je hier aan.

Zin-in-Zorg – Contact  www.zin-in-zorg.nl