Hoe ga je om met lastige mensen deel 3 maak gebruik van positionering

Als klein meisje liep ik graag op mijn moeders schoenen met hakken. Geweldig vond ik dat: ik voelde me groot en een moeder(tje). Ik besefte het toen niet, maar stond toen ook al even in de schoenen van een ander. Die van mijn moeder destijds. Figuurlijk gezien staan we vaker in de schoenen van een ander en doen we dat ook in ons vak. Hoe vaak doe je dat eigenlijk? Wanneer wel en wanneer bij voorkeur niet? Lees hier het derde deel van de serie: Hoe ga je om met lastige mensen deel 3 – Maak gebruik van positionering.

Welke positie is nu het beste?

hoe-ga-je-om-met-lastige-mensen-deel-3Wanneer je in de schoenen van een ander staat… dan geeft dat een ander perspectief aan een situatie. Het is maar net vanuit welke kant je tegen een situatie aankijkt. Wat is dan eigenlijk het beste perspectief? De beste positie voor je communicatie?

Hoe ga je om met lastige mensen? Maak gebruik van positionering

Je kunt reflecteren op een voor jou lastige relatie of situatie en deze vanuit verschillende invalshoeken bekijken: vanuit je eigen invalshoek, vanuit die van de ander en vanuit een observerende rol. In NLP worden die invalshoeken waarnemingsposities genoemd. Zie voor de betekenissen het artikel over de 3 waarnemingsposities. Welke positie is nu het beste?

Op je werk in de zorg, met klanten, collega’s en leidinggevenden zal je waarschijnlijk het grootste deel van je tijd in je eigen schoenen staan. Je handelt vanuit je eigen professionaliteit en mens zijn.

Reflecteren op je eigen handelen maakt vanzelfsprekend deel uit van ons zorgvak. Dus wissel je, als het goed is, regelmatig van positie. Voorbeelden hiervan zijn: Je inleven in iemand anders, zijn belevingswereld, zijn manier van doen, zijn beleving van de situatie en zijn motieven om iets wel of niet te doen. Als zorgprofessional kun je niet zonder deze vaardigheid.

Het herkennen vanuit welke positie je kijkt en waarneemt kan nuttig zijn, vooral omdat je verplaatsen in de belevingswereld van je klant, collega of leidinggevende jou kan helpen om met bepaalde mensen of lastige situaties om te gaan en daarin professioneel te handelen.

Hieronder een aantal voorbeelden waar je in een bepaalde positie van kan profiteren en van situaties waarin dat minder waardevol is.

De invloed van verschillende ‘waarnemings’posities:
1e, 2e en 3e positie

Wanneer is het nuttig om tijd aan één positie te besteden? Mogelijke gevolgen van te veel tijd in één positie

 

Eerste positie Als je je eigen resultaten en doelen wilt opstellen en wanneer je assertief wilt zijn. Je houdt te weinig rekening met de ideeën en gevoelens van anderen.
Tweede positie Wanneer je het gedrag en de gevoelens van anderen wilt (leren) begrijpen. Je leeft je in en ervaart wat de ander voelt, ziet en hoort; je voldoet aan zijn behoeften. Je gaat voorbij aan je eigen behoeften. Je bent sub assertief.
Derde positie Wanneer je objectief de situatie wilt bekijken, wat er aan de hand is, en emoties bij je beslissing wilt vermijden. Je bent een toeschouwer. Je krijgt oog voor de behoeften van beide partijen. Doe je dit zonder compassie, dan beschouwen anderen je sneller als emotieloos of onverschillig.

* Nog even de inhoud van de 3 waarnemingsposities opfrissen? Klik hier

In wiens schoenen sta jij?

hoe-ga-je-om-met-lastige-mensen-deel-3Denk de komende week na over de gesprekken en discussies die je met klanten en collega’s op het werk voerde. Ga na welke waarnemingspositie je het minst inneemt. Vraag jezelf het volgende af:

  1. Breng ik veel tijd door in de eerste positie, sta ik meestal in mijn eigen schoenen? En houd ik me hoofdzakelijk bezig met mijn eigen wensen en belangen?
  2. Breng ik veel tijd door met meeleven met anderen en me in te denken hoe het voor ze is? Sta ik vaker in de schoenen van een ander?
  3. Kijk ik vanaf een afstand? Ben ik een toeschouwer in die situaties? Neem ik de interactie waar tussen mezelf en de ander als ik er vanaf een afstandje naar kijk? Denk ik objectief over de dingen na?

Oefen in de praktijk de waarnemingsposities

Oefen de komende twee weken met het afwisselen van je vertrouwde positie met een minder vertrouwde positie, zodat je vaardiger wordt in het schakelen van waarnemingspositie. Je wordt meer flexibel in je gedrag in het omgaan met lastige mensen. Elke positie kent voor- en nadelen. Veel succes.

Meer oefenen?

Wil je meer weten over onze trainingen, leren hoe je deze techniek te integreren in communicatie met cliënten, collega’s en leidingegevende? Neem contact op met Wies Vink, 06 51832505, mailen kan ook naar wvink@zin-in-zorg.nl

Bron: NLP op het werk van Lynne Cooper.

Dit artikel is de derde van de serie ‘Hoe ga je om met lastige mensen?’
Deel 1 uit de serie kun je hier lezen.
Hier Hoe ga je om met lastige mensen deel 2 – over de 3 waarnemingsposities.

PS Lastige mensen bestaan niet. Wij zelf zijn het die het lastig vinden om met bepaald gedrag om te gaan, is mijn overtuiging 😉

Contact van hart tot hart

contact-van-hart-tot-hart/Het valt niet altijd mee om te begrijpen wat een bewoner met dementie graag wil of bedoelt. Van de ene bewoner weet je het al snel, met een ander blijft het zoeken.

Door de cognitieve stoornis is de communicatie soms lastig en een uitdaging voor ons zorgprofessionals om er achter te komen wat de bewoner wil ‘vertellen’. Je observeert het gezicht, en de rest van het lichaam om aanwijzingen te krijgen. Soms zegt je intuïtie opeens iets wat het zou kunnen zijn. Je hart spreekt.

Aanraken: wel of niet?

In een situatie waar de verbale communicatie moeilijk is, is aanraken een andere manier van ‘praten’. Een klopje op de hand, een arm geven en samen even lopen. En ook dat is maatwerk: per individu kan en wordt er verschillend gereageerd. Ook de fase van de dementie of het moment van de dag zijn daarin bepalend.

De een heeft behoefte aan aanraking, de ander weert je hand juist af. Dat kan te maken hebben met angst- of gevoelens van onveiligheid. Buiten dat, kan het ook iets te maken hebben met het verleden van een bewoner, waardoor aanraken een onprettig gevoel oproept. Naast lichaamscontact kan je ook je stem gebruiken om contact te maken.

Bij de ene zorgprofessional lijkt het contact vanzelf te gaan, met de ander juist weer niet. Wat is het verschil? En hoe maak je gebruik van elkaars ervaringen en kennis? In zorgreflectiebesprekingen besteden we daar aandacht aan. In korte tijd ontstaan er verrassende inzichten, en waarmee alle teamleden verder kunnen in het contact maken van hart tot hart. Een paar inzichten deel ik graag met je.

Contact van hart tot hart

Het vasthouden van iemands hand kan op communicatief gebied verrassingen opleveren.

  • De ene bewoner kan je blijven vasthouden, omdat hij niet wil dat je weggaat.
  • Een ander kan je hand pakken en er een kus op geven vanuit een behoefte aan tederheid.
  • Weer een ander knijpt in je hand.
  • Soms lijken mensen met cognitieve stoornissen niet te weten hoe ze moeten loslaten.

Leren omgaan met de reacties op aanraken, hoe je zelf met lichaamstaal en stemgebruik het contact en communicatie versterkt en het gedrag van de bewoner beter begrijpt, ook dat komt in de zorgreflectie naar voren en leer je van elkaar en van de mensen waar je voor zorgt.

Meer lezen over de kunst van ons vak en zorgreflectie?

Voor informatie over zorgreflectie en het train-de-trainer programma: neem contact op met wvink@zin-in-zorg.nl.

Nog geen abonnee? Ontvang direct het nieuwste artikel in je mailbox. Meld je hier aan

Hoe zorgreflectie leiderschap kan versterken

Reflectie is één van de belangrijkste schakels om zelfstandig te leren. Er zijn diverse definities van reflectie te vinden in literatuur en op internet. Wij verstaan eronder: bewust terugkijken op je eigen handelen, om van te leren.

“Reflectie is een bewust en weloverwogen proces van denken over en interpreteren van ervaringen met als doel het eigen handelen beter te leren doorgronden en hiervan te leren.”

Kwaliteit van zorg vergroten door reflecteren

Je kwaliteit van zorg wordt aanzienlijk vergroot wanneer je op regelmatige basis nadenkt over je ervaringen van alle dag. Wat is de uitwerking van jouw handelen op de cliënt, zijn familie, op je collega’s en de organisatie? Vanuit welke normen en waarden handelde je? Leidde jouw handelen tot het gewenste resultaat? Wat zijn je eigen gevoelens daarover?

Word je geleefd?

Hoe zorgreflectie leiderschap kan versterkenEr zijn dagen of soms weken bij dat je het gevoel hebt dat je geleefd wordt en je ervaart dat je geen invloed hebt. Tijd nemen om te reflecteren met je collega’s lijkt dan niet te kunnen…. Maar even stil staan levert veel op: de koers opnieuw bepalen.

Zelf aan het stuur staan geeft namelijk een heel ander gevoel. Tijdens de zorgreflectiebespreking krijg je helder: Wat ga ik vandaag anders doen?

Mooi meegenomen is dat je met zorgreflectiemethodiek ook meteen invulling leert geven aan de uitgangspunten van de participatiesamenleving. Er wordt van ons allemaal een andere invulling van de zorg gevraagd. Van zorgen voor naar zorgen dat…

Hoe zorgreflectie leiderschap kan versterken

Willen jij en je collega’s werken aan het versterken van je persoonlijk leiderschap? Aan de slag met de Zorgreflectiemethodiek? Of het train-de-trainer traject? Lees hier verder of neem contact op met mij: wvink@zin-in-zorg.nl

Volgende keer: Leiderschap en zorgreflectie en dementie

Je geeft ook leiding aan jezelf

Afgelopen week was er vanuit Meldpunt op TV weer veel ophef over de kwaliteit van de verpleeghuiszorg.

Schrijnende verhalen over ondeskundige medewerkers en bewoners die ’s nachts met een Zweedse band aan het bed worden gebonden.

Tja, met zulke wantoestanden in de zorg, daar kan je als medewerker toch niets aan doen?

Reageren of handelen?

Wanneer je op een rustig moment terugblikt op je dagelijkse werk en dan echt met volle aandacht… Dan valt het misschien op dat je meer geleefd wordt, in plaats van dat jezelf aan het stuur staat. Je reageert in plaats van dat je handelt.

Het kan ook anders: Jij kunt je eigen koers varen! De werkdruk overkomt je niet alleen, je hebt ook een eigen kompas waarmee je kunt bijsturen.

Je geeft ook leiding aan jezelf

Willen jij en je collega’s werken aan persoonlijk leiderschap? Feedback geven en ontvangen? Lees hier verder of lees eens meer over compassie in de zorg!

Volgende keer: deel 2 hoe zorgreflectie leiderschap kan versterken

Doe jij wel eens niets?

Niets doen… kan je dat??

doe-jij-wel-eens-niets/Niets doen, gewoon helemaal niets doen. De gedachte alleen al associeer je niet met de zorgsector. Zeker niet met alles wat daar gebeurt en op stapel staat. Denk maar aan de kanteling van de WMO en het toenemende tekort aan handen aan het bed.

Onlangs hadden mijn collega’s en ik een teambuildingsweekend (ja ook wij 😉 in een vakantiehuisje in Zeeland. We begonnen om 8.00 uur en genoten van ons uitgebreide ontbijt. En daarna op de bank in gesprek… over van alles en nog wat. Ook ik betrapte me op de gedachte: Wanneer gaan we nu iets doen? Herkenbaar ook vanuit het werk in de zorg, maar gelijkertijd heb ik ervaren dat na even ‘stilstaan’ je veel verder komt en sneller.

Leeghoofd

Als je hoofd leeg is en wanneer je niet onder tijdsdruk staat. Dan word je creatief. Vraag maar eens om een goed idee voor een teambuildingsactiviteit. Meestal lukt dat niet direct. Goede ideeën komen op, als het hoofd leegraakt, als je naar huis fietst, de hond uitlaat of in de tuin werkt. Oplossingen voor problemen komen als ópeens boven drijven als je het probleem even loslaat.

Wat houdt ons scherp?

Gemiddeld eenmaal per zes weken ga ik in gesprek met groepen zorgmedewerkers. Op een vooraf afgesproken tijdstip trekken we ons even terug. Waar praten we dan over? Over cliënten, over onszelf en over elkaar. Over de dingen die ons écht bezig houden in het werk.

Hoe de zorg beter zou kunnen rondom een (groep) cliënt(en). Over wat ons boeit, frustreert en inspireert. We luisteren naar elkaar en vertellen onze ervaringen. Aan elkaar, maar ook aan onszelf. Want onszelf afvragen hoe het beter of anders zou kunnen is terugkijken op ons eigen handelen. En daar voordeel uithalen.

Het effect van niets doen

doe-jij-wel-eens-niets/Zo kom je als groep zorgmedewerkers in FLOW. Je kunt verder. Je werkt prettiger samen met collega’s en in het professioneel handelen alerter.

Altijd hoor ik aan het eind: “Dit was goed, waardevol, wat hebben we in een korte tijdspanne veel gedeeld waar we allemaal iets uithalen en mee verder kunnen…”. Van stress naar relaxed samen verder.

Goed werkgeverschap en arbeidsvitamine

In de waan van de dag, lijkt tijd nemen vaak lastig. Even tijd vrij maken om daarna met meer energie verder te gaan. Geweldig dat de organisatie waar ik mee samenwerk structureel tijd vrijmaakt voor deze gesprekken. Want ‘niks doen’ levert heel veel op: aandacht en kwaliteit van zorg voor cliënten. En werkt verder door in de samenwerking met familie, collega’s, andere disciplines.

En af en toe niets doen is het beste middel voor werkinspiratie en tegen stress.

Deze werkwijze kan een integraal onderdeel vormen met andere overlegvormen zoals het medisch disciplinair overleg.

Meer weten over deze werkwijze? Mail ons of bel ons op: 06-51832505. Contactpersoon Wies Vink

Veranderingen invoeren en vasthouden door te leren tijdens het werk?

veranderingen-invoeren-en-vasthouden-door-te-leren-tijdens-het-werk/De ervaring van Zin-in-Zorg leert dat trainingen die versterkt worden met een vervolgtraject tijdens het werk grote voordelen biedt. Het mes snijdt aan twee kanten. Met leren op het werk ben je minder tijd kwijt en zijn de resultaten beter.

De zelfstandigheid van het team groeit, medewerkers werken beter samen en de talenten worden benut en ontwikkeld. Door training met vervolg in de dagelijkse werkpraktijk, worden medewerkers gestimuleerd om zich te ontwikkelen en het geleerde in de eigen praktijk toe te passen. Zo kun je veranderingen invoeren en vasthouden door te leren tijdens het werk.

Werkplek leren

Een voorbeeld: Zin-in-Zorg verzorgt de implementatie van zorgreflectiebesprekingen. Tijdens de zorgreflectiebespreking reflecteer je op je eigen handelen in de omgang met cliënten. Na de bespreking kun je direct aan de slag met de verkregen inzichten en handvatten. Dit geeft een veel blijvender resultaat dan, eenmalig trainen en/of uitleggen.

Tegelijkertijd helpt het om als teamleden dezelfde taal te spreken. Als je gezamenlijk tijdens de werkzaamheden ontwikkelt, leer je elkaar kennen en wordt een ieder zich bewust van elkaars opvattingen. Dat voorkomt begripsverwarring. Als je deze manier van werken regelmatig oefent, dan krijgt bejegening handen en voeten.

In een zorgreflectiegesprek kijk je samen met collega’s terug op je eigen handelen in een ingebrachte situatie. Je wisselt informatie en ervaringen uit om van elkaar te leren.

Wat werkt wel… wat niet… in deze situatie? Met als doel de kwaliteit van zorg te verbeteren.  Het gesprek verloopt volgens een vaste structuur onder leiding van een getrainde gespreksleider.

Zorgreflectie als methodiek

Zorgreflectiemethodiek is heel geschikt voor teams in zorgorganisaties. Zorgreflectie is een gestructureerde manier om het invoeren van veranderingen of lastige situaties met elkaar te bespreken. Vaak voelen medewerkers zich onzeker en zijn ze bang dat ze de enige zijn die iets moeilijk vinden. Er is een grote terughoudendheid om deze gevoelens te bespreken.

Leidinggevenden zijn niet geneigd te gaan graven. Dat hoeft ook niet, maar als je die gevoelens erkent en goed weet te managen, ontstaat er verbinding tussen de individuele gevoelens met het gezamenlijk doel en zal het veranderingsproces veel betere kans van slagen hebben.

Leidinggevende faciliteert

Leidinggevenden als facilitators. Wat bedoelen we hiermee? Leidinggevenden hoeven niet alles zelf te kunnen. Door medewerkers in de gelegenheid te stellen en te trainen om zorgreflectie te houden, leren zij bepaalde dilemma’s bespreekbaar te maken. Leidinggevenden brengen de teams in beweging en faciliteren het leerproces.

Veranderingen invoeren en vasthouden door te leren tijdens het werk

Er zullen tijdens bepaalde sessies weleens lastige dingen ter sprake komen, maar wanneer je als team zelf de inhoud bespreekt en oplossingen vindt, werkt dat veel prettiger. Zowel de leidinggevende en het team hebben dan geleerd om deze manier van werken toe te passen en het onderwerp tijdens de dialoog steeds helder voor ogen te hebben. Zin-in-Zorg leert met succes medewerkers samen te leren en zelf de zorgreflectiemethodiek te gebruiken.

Zo’n aanpak maakt veranderen met blijvend resultaat mogelijk!

Welke ervaring heb jij met zorgreflectie?  Laat gerust je reactie hieronder achter. We zijn benieuwd naar jouw ervaringen!